Black Friday, przeceny świąteczne, wielka wyprzedaż magazynu… Te hasła kojarzą się z szaleństwem zakupów i… manipulacją sprzedawców. Często dzień przed „wielką wyprzedażą” podnoszą cenę produktu, by finalnie sprzedać go po cenie regularnej. Jedyna różnica jest taka, że w dniu wyprzedaży, obok ceny regularnej, widzimy wielki napis „promocja”. Takie działania to ewidentne wprowadzanie klientów w błąd, przy wykorzystaniu skłonności konsumenta do zakupu produktu przecenionego. Nowe przepisy mają pomóc walczyć z tą nieuczciwą praktyką sprzedawców i to w bardzo prosty sposób…
Dyrektywa Omnibus (Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161) wprowadziła istotne zmiany w przepisach dotyczących ochrony konsumentów, w tym regulacje dotyczące nieuczciwego manipulowania cenami przez sprzedawców.
Przepisy te obowiązują w Polsce od 1 stycznia 2023 roku, kiedy to zmiany zostały wdrożone poprzez nowelizację ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług. Od tego czasu przedsiębiorcy mają obowiązek stosowania nowych zasad przy informowaniu o obniżkach cen.
Mimo że przepisy obowiązują już od ponad trzech lat, wciąż wielu przedsiębiorców ma problemy z ich prawidłowym stosowaniem. W tym artykule przypomnimy, jak działają aktualne regulacje i jak je prawidłowo wdrożyć w 2026 roku.
Koniec z fałszywymi promocjami – przepisy obowiązujące w 2026
Zgodnie z projektem nowelizacji ustawy o cenach towarów i usług sprzedawca musi przekazać klientowi w sposób jednoznaczny, informacje o najniższej cenie danego artykułu jaka obowiązywała w przeciągu ostatnich 30 dni. Taką informację będzie mógł umieścić na przykład obok aktualnej ceny.
Ważne, aby klient jednoznacznie mógł określić czy aktualnie obowiązująca cena jest ceną najniższą, biorąc pod uwagę ceny konkretnego produktu do 30 dni wstecz.
Takie rozwiązanie pomoże skutecznie zwalczyć oszustwa sprzedawców dotyczące sztucznych obniżek niemających z promocją nic wspólnego. Zasada ta wynika z art. 6a Dyrektywy 98/6/WE, który został dodany przez Dyrektywę Omnibus (art. 2 Dyrektywy 2019/2161). Zgodnie z tym przepisem, wcześniejsza cena oznacza najniższą cenę stosowaną przez przedsiębiorcę w okresie nie krótszym niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki ceny.
Polskie przepisy implementujące Dyrektywę Omnibus brzmią następująco:
„Art. 4.
1. W miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen.
2. W każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi jaka obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki”.
Promocje i obniżki cen – jak to działa w praktyce w 2026 roku?
Skoro znamy już teorię, to pora na praktykę. Według nowych przepisów sytuacja będzie wyglądać następująco:
Grzegorz prowadzi sklep internetowy „X”. Sprzedaje breloczki. Wśród breloczków jest breloczek-komar, w cenie 15 zł. Grzegorz, 2 stycznia, decyduje się obniżyć cenę komara do 8 złotych. Na stronie, obok komara, zamieści cenę aktualną (8 zł) oraz poprzednią (15 zł).
8 stycznia breloczek-komar znów zostanie wystawiony na sprzedaż w cenie regularnej. Na stronie, obok ceny aktualnej, powinna pojawić się również informacja o tym, że najniższa cena breloczka, licząc 30 dni wstecz, wynosiła 8 zł.
15 stycznia Grzegorz znów zmienia cenę „komara”, tym razem na 10 zł. Co w takiej sytuacji? Obok ceny aktualnej (10 zł), powinien zamieścić wzmiankę, o tym, że najniższa cena breloczka przez ostatnie 30 dni wynosiła 8 zł.
ZOBACZ PRAKTYCZNĄ KARUZELĘ NA MOIM INSTAGRAMIE W TEMACIE PROMOCJI >
Podsumowując. Ustalając nową cenę dla danego produktu, sprzedawca musi sprawdzić, czy na 30 dni wstecz cena produktu nie była niższa, niż ta aktualna. Jeśli tak, to taka informacja musi zostać przekazana klientowi.
Oczywiście, nic nie stoi na przeszkodzie, żeby zawsze, obok ceny aktualnej, przedsiębiorca informował również o cenie regularnej.
Warto pamiętać, że obowiązek ten dotyczy każdego ogłoszenia o obniżce ceny – zarówno w sklepie stacjonarnym, jak i internetowym. Dotyczy to również reklam w mediach społecznościowych, kampanii mailingowych czy komunikacji marketingowej.
„Art. 4
(…)
3. Jeżeli dany towar lub dana usługa są oferowane do sprzedaży w okresie krótszym niż 30 dni, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie od dnia oferowania tego towaru lub tej usługi do sprzedaży do dnia wprowadzenia obniżki.
4. W przypadku towarów, które ulegają szybkiemu zepsuciu lub mają krótki termin przydatności, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się informację o cenie sprzed pierwszego zastosowania obniżki, z zastrzeżeniem, że termin, o którym mowa w ust. 2 i 3, nie ma zastosowania.”
Przykład:
Aktualizacja na 2026: Zasady te obowiązują już od trzech lat. Inspekcja Handlowa aktywnie kontroluje ich przestrzeganie, a kary za naruszenia mogą być dotkliwe.
Promocje i obniżki cen 2026 – jak zapewnić zgodność z przepisami?
Obowiązek informowania klientów o najniższych cenach danego produktu dotyczy okresu 30 dni wstecz. Od czasu wprowadzenia tych przepisów w 2023 roku, konsumenci są coraz bardziej świadomi swoich praw i zwracają uwagę na prawidłowość oznaczania cen promocyjnych. Każdemu klientowi zależy na tym, żeby kupić produkt możliwie jak najtaniej.
Żeby uniknąć sytuacji, w której aktualna cena produktu nie będzie możliwie najniższą, można wprowadzać zniżki stopniowo. Wtedy zawsze aktualna cena będzie tą najniższą.
Alternatywnie, można zmiany cen produktów planować z wyprzedzeniem o 30 dni. To pomoże uniknąć ewentualnych wpadek.
Dobrym rozwiązaniem może okazać się stałe zamieszczenie przy produkcie informacji o jego cenie regularnej. Oczywiście, z komunikatu będzie musiało jasno wynikać, że jest to cena podstawowa, od której przedsiębiorca stosuje obniżkę.
Co grozi przedsiębiorcom, którzy nie zastosują się do przepisów?
Kara może być dosyć surowa… Sprzedawca, który nie poinformuje konsumenta o cenie towaru, zgodnie z nowymi wytycznymi będzie mógł zostać ukarany grzywną w wysokości aż 20 tysięcy złotych. To oczywiście maksymalna kwota grzywny.
Co więcej, jeśli sprzedawca nie wykona swoich obowiązków wynikających z nowych przepisów co najmniej trzykrotnie, nałożona na niego grzywna wyniesie do 40 tysięcy złotych.
Uwaga! Od 2023 roku Inspekcja Handlowa przeprowadza regularne kontrole przestrzegania tych przepisów. W praktyce kontrole często dotyczą:
– Sklepów internetowych podczas akcji promocyjnych (Black Friday, Cyber Monday)
– Dużych sieci handlowych
– Platform marketplace
Przedsiębiorcy muszą być w stanie wykazać, że stosowana przez nich najniższa cena odnosi się rzeczywiście do najniższej ceny z ostatnich 30 dni. Zaleca się prowadzenie dokumentacji zmian cenowych.
„Art. 6.
1. Jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1–5, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 20 000 zł.
2. Jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1–5, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł”.
Co wpływa na wysokość nałożonej grzywny?
Zgodnie z proponowanym brzmieniem art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług:
„Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia:
1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1–5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania takiego naruszenia tych obowiązków;
2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1–5, przez tego przedsiębiorcę, uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków;
3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy;
4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich w sprawach transgranicznych”.
Promocje i obniżki cen 2026 – kogo NIE dotyczą przepisy?
Analizowane przepisy dotyczą przedsiębiorców, którzy oferują swoje produkty (towary lub usługi) na rzecz konsumentów. Innymi słowy, chodzi tutaj o umowy B2C. Oczywiście, jeśli w ramach swojej działalności sprzedajesz zarówno konsumentom, jak i przedsiębiorcom, ograniczenia będą mieć zastosowania tylko do tych pierwszych.
Oznacza to, że jeśli dokonujesz sprzedaży na zasadach B2B, regulacje te zostaną wyłączone. W takim wypadku niezastosowanie się do nowych przepisów przez sprzedającego, w stosunku do konsumenta będącego przedsiębiorcą, nie będzie stanowiło naruszenia prawa!
Sztuczna inteligencja a Black Friday
Black Friday = chaos cenowy. Coraz więcej sklepów automatyzuje promocje za pomocą AI 🤖
Problem? AI nie zawsze “pamięta” o zasadzie 30 dni. A Inspekcja o tym wie.
Sprawdź, jakie masz obowiązki prawne w związku z korzystaniem z AI w swojej firmie.
Wejdz w nowy rok legalnie i bezpiecznie z aktualnymi dokumentami!
Opisane przepisy skutecznie ograniczają nieuczciwe praktyki sprzedawców mające na celu wprowadzanie klientów w błąd. Od czasu ich wprowadzenia w 2023 roku rynek stał się bardziej transparentny, a konsumenci mają lepsze narzędzia do podejmowania świadomych decyzji zakupowych.
Jeśli jesteś sprzedawcą, upewnij się, że Twój sklep jest w pełni zgodny z obowiązującymi przepisami. W 2026 roku Inspekcja Handlowa kontynuuje kontrole, a kary za naruszenia mogą być znaczące. Warto przeprowadzić audyt swoich procesów cenowych i systemów informatycznych, aby uniknąć problemów.
Kluczowe działania do podjęcia w 2026 roku:
✓ Sprawdź, czy Twój system e-commerce automatycznie wyświetla najniższą cenę z ostatnich 30 dni
✓ Prowadź dokumentację wszystkich zmian cenowych
✓ Przeszkol zespół obsługi klienta w zakresie nowych przepisów
✓ Przygotuj procedury na wypadek kontroli Inspekcji Handlowej
✓ Regularnie audytuj zgodność swoich promocji z przepisami
Pamiętaj: lepiej zapobiegać niż leczyć. Inwestycja w prawidłowe wdrożenie przepisów to inwestycja w bezpieczeństwo Twojego biznesu.
Masz pytania dotyczące zgodności Twojego sklepu z przepisami o cenach? Śledź #LBO, gdzie regularnie publikujemy aktualizacje i praktyczne porady!
Jeżeli potrzebujesz indywidualnej konsultacji z radcą prawnym, skontaktuj się ze mną. Z przyjemnością omówię z Tobą WYBRANE TEMATY od strony prawno-praktycznej. Napisz do mnie tutaj >> kontakt@legalnybiznesonline.pl
Wszystkiego Legalnego!
Ilona Przetacznik
Stan prawny na dzień 25.11.2026 r.
